جزوه مسئولیت مدنی دانشگاه پیام نور

1- مفهوم کلی و ماده های مسئولیت مدنی

مسئولیت مدنی (CSR) به انجام ماموریت‌ها و فعالیت‌هایی گفته می‌شود که توسط شرکت‌ها به اجرا می‌آید و در نهایت به بهبود عمومی سازمان‌ها و جامعه‌های محلی، ملی و جهانی اهداف می‌کشد. این فعالیت‌ها شامل توسعه تجاری و مهارت‌های استراتژیک، عضویت در جامعه، ارتقای زندگی های اجتماعی، رعایت اصول اخلاقی و حقوق بشر، پشتیبانی از نیروهای فعال و اهداف علمی و فناوری و انجام بخشی از تحمل مسئولیت‌های محیطی و پدافندی را شامل می‌شود.

CSR، اصلی تر از تنها توانمندی‌های مالی و اقتصادی شرکت های فعال در بازار است. این احتمالا راهکاری برای شرکت‌ها برای توجه به وقوع وضعیت‌های محیطی، اقتصادی و اجتماعی در جامعه‌های بزرگ و کوچک است. این فعالیت‌ها به صورت غیر مستقیم بستگی به شرکت می‌کنند و می‌توانند با ایجاد رابطه‌ها و ارزش‌های سازماندهی‌شده، جامعه و بخش‌های مختلف بشریت را پشتیبانی کنند.

شرکت‌ها می‌توانند از CSR برای کمک به ساخت محیطی برای رشد، ایجاد سرمایه‌های اجتماعی، بهبود زندگی بشریت و توسعه اقتصادی و اقتصادی کشور، حفظ زندگی پرورش پذیر و ارتقای حیات وحش استفاده کنند. این چالش‌های موجود به شخصیت سازمانی دهانه‌های توسعه‌ای می‌دهند که به اشتراک فضایی بین شرکت‌ها و جامعه‌های مختلف منجر می‌شود.

2- حقوق و تضامنات شرکت ها با جامعه

حقوق و تضامنات شرکت ها با جامعه به طور کلی اشاره به روابط و تعهدات اجتماعی می‌باشد که شرکت‌ها با بخش‌های مختلف از جامعه پیوسته‌اند. در حالی که این روابط مختلف نوعی هستند، هدف اصلی مشترک اینکه شرکت‌ها با احداث تضامنات مناسب با جامعه مسئولیت اجتماعی را ادامه بدهند و به کاهش ناهموافقی هایی که در این بخش وجود دارد کمک کنند.

تضامناتی که شرکت‌ها با جامعه دارند موجب توسعه سریع در عرصه‌های مختلف اجتماعی می‌شود و در این راستا، موجب بهبود اقتصادی خانواده ها و فرد های فقیر نیز می‌شود. این تضامنات اغلب شامل مواردی مانند افزایش وظایف کاری صورت می‌گیرد، پشتیبانی از مؤسسات علمی و آموزشی، ایجاد بیشتر کارهای پرداختی و منابع کارآفرینی، پشتیبانی از انجمن های مجتمع و بیشتر می‌باشد.

شرکت‌ها موظفند با توسعه یک رابطه حقیقی با جامعه به نحوی که باعث افزایش نسبت عضویت به شرکت می‌شود و یک فضای نوآورانه برای پیشرفت و توسعه سازمان فراهم می‌آورد. کافیست با ایجاد دوره‌های آموزشی و تشویقی برای کارمندان، به دست آوردن اعتماد صورت گیرد. این کاربردها به طور عمده برای پشتیبانی از نهادهای مجتمعاتی و کارگران مورد استفاده قرار می‌گیرند.

به نظر می‌رسد این تضامنات به شرکت‌ها این امکان را می‌دهد تا تأثیرشان را بر جامعه افزایش دهند، همچنین به طور منظم با تحصیلات، دستیاری ها و برنامه‌های برنامه‌ریزی که به عنوان یک بخش از مسئولیت اساسی اجتماعی شرکت‌ها در نظر گرفته می‌شود با جامعه تعامل داشته باشند.

3- مجوزها و اجازه نامه های تجاری

مجوزها و اجازه‌نامه‌های تجاری هستند سندهای رسمی که در کشور مورد نیاز است برای شروع فعالیت‌های تجاری به کار گرفته می‌شود. این مجوزها و اجازه‌نامه‌ها توسط حکومت یا اداره کل قوه قضاییه اعطا می‌شوند و به شرکت‌ها یا شخص حقوق احترام را به عنوان مشتری مختص می‌دهند.

مثلاً، اگر شما یک شرکت تجاری در یک کشور ایجاد می‌کنید، به این معنا که می‌خواهید برای عملیات مالی و تجارتی خود از آن کشور استفاده کنید، باید ابتدا مجوزهای لازم و اجازه‌نامه‌های لازم را دریافت کنید. شما می‌بایست برای دریافت مجوزها نامه‌ای رسمی به حکومت کشور مربوطه ارسال کنید که درباره نوع فعالیت قراردادنی شما، نام شرکت و افراد مسئول آن، حوزه انجام کارتان و … مشخص کند و تمام مدارک مورد نیاز را برای حکومت ارائه کنند.

در بعضی از کشورها اجازه‌نامه‌ها و مجوزها نیز وجود دارند. ین اجاز‌نامه‌ها به شما اجازه می‌دهند که از انواع مختلف تجاری که در کشور تحت پوشش قرار دارد، استفاده نمایید. به عنوان مثال، اجازه‌نامه یا مجوز تجارت کالای خدماتی، تجارت املاک، تاسیس و انجام کسب و کارها و … می‌تواند توسط افراد مورد نظر برای ساخت یک شرکت یا دریافت اجازه‌نامه لازم دریافت شود.

همانطور که انتظار می‌رود، برای اینکه بتوانید از مجوزها و اجازه‌نامه‌های تجاری استفاده نمایید، باید تمام قوانین و مقررات مربوطه را رعایت کنید و با محدودیت‌های بسیاری برخورد کنید. در نهایت، با توجه به نوع فعالیت‌های تجاری شما، مجوزها و اجازه‌نامه‌های مورد نیاز مشخص می‌شوند.

4- پاسخگویی مسئولانه به نیازهای نهادهای عامه

پاسخگویی مسئولانه به نیازهای نهادهای عامه یکی از بزرگترین وظایف مسئولین است. قبل از هر کاری که انجام می‌دهند، اولین گام باید تحلیل و تعیین نیازهای عامه است. باید پاسخگو باشید تا نیازهای کاربران را بررسی کنید، و در صورت نیاز به تصحیح یا بهینه سازی نیازها از طریق کارکردهای مناسب و با استفاده از بهترین منابع برآورده شود. این پاسخگویی شامل بررسی سطح خدمات توسط افراد متخصص، ارائه راه حل‌های قابل قبول برای نحوه ارائه خدمات به عموم، بهبود عملکرد نهادها و همچنین پیگیری موفقیت خدمات در محیط‌های مختلف است.

همچنین، انجام آنالیز با بررسی سطح خدمات، پاسخگویی به نیازهای نهادهای عامه جهت بهبود عملکرد نهادها ضروری است. به طور مثال، انجام سنجش برای بررسی خدمات ارائه شده و رضایت مشتریان، با استفاده از راه حل‌های مناسب، می‌تواند به شما کمک کند تا نیازهای عموم از نظر مشتریان مورد پاسخ گویی شود.

حتی در بازار‌های مرتبط با خدمات، نیز پاسخگویی مسئولانه به نیازهای نهادهای عامه نیز مهم است. با بررسی محتوای سؤالاتی که توسط همکاران و مشتریان مطرح می‌شوند و همچنین تحلیل کنترل کیفیت، می‌توان اطلاعات مورد نیاز را به منظور پاسخگویی به نیازهای عموم به دست آورد.

به نظر می‌رسد پاسخگویی مسئولانه به نیازهای نهادهای عامه یکی از بزرگترین عوامل موثر در موفقیت نهادهای عامه است. در این راستا، مسئولان نیاز است تا با بررسی نیازهای عموم، با استفاده از منابع مناسب، به پاسخگویی مسئولانه به این نیازها توجه کنند.

5- ارائه راهکارهای حفظ محیط زیست و منابع طبیعی

حفظ محیط زیست و منابع طبیعی، وظیفه ایست که هر کسی باید در آن شرکت کرده و نقش خود را در نگه‌داشتن و حفظ این موارد انجام دهد. استفاده و تأثیر افراد بر روی محیط زیست بسیار بزرگ است و لازم است تا به دنبال این راهکارهای ذیل باشیم؛

1. استفاده از منابع پایدار: هنگام تهیه و خرید توسط افراد، لازم است از منابع پایدار استفاده کنند. استفاده از منابع پایدار، به عنوان یک منبع تجدید پذیر یا منبع تجدید پذیر محصولات مانند برنج، گندم، لوبیا، سویا و کنجد می تواند باعث مصرف منابع در محیط نباشد.

2. استفاده از تکنولوژی های نوین: به روش استفاده از تکنولوژی های بهینه و نوین، می توانه کاهش مصرف منابع طبیعی و محیط زیست بپردازیم.

3. تغذیه سالم: تغذیه سالم نیز نقش چشمگیری در حفظ محیط زیست و منابع طبیعی دارد. با اعتبار از تکنیک های کشاورزی سالم و استفاده از فرآیندهای زیست محیطی می توان کاهش مصرف مواد محیط زیست خطرناک و مواد مصرفی را داشت.

4. به اشتراک گذاشتن منابع: اشتراک گذاری منابع می تواند موجب کاهش مصرف منابع طبیعی شود. اشتراک گذاری منابعی مانند چای، ماشین‌های خودرو، اتوبوس‌ها، موتور سیکلت و سایر منابع، می تواند باعث کاهش مصرف منابع طبیعی و تأثیر آن بر روی محیط زیست شود.

5. پیشگیری از تصادفات: از تصادفات زیست محیطی جلوگیری کنید که می تواند در بسیاری از امکانات طبیعی و محیطی مانند جنگل‌ها، رودخانه‌ها، مازندران و … موجب تشکیل آسیب های ناشی از کاربردهای انسانی می‌شود.

خلاصه می‌توان گفت که با پیشگیری از استفاده از منابع ناپایدار، تأثیر کاهش یافته بر روی محیط زیست و منابع طبیعی، استفاده از تکنولوژی های نوین، تغذیه سالم، اشتراک گذاری منابع و پیشگیری از تصادفات زیست محیطی، محیط زیست و منابع طبیعی می‌تواند به طور سالم نگهداری شود.